foto CarolineAuteur: Caroline Oosterwijk n.a.v. het afstudeeronderzoek ‘Hechting en Godsbeeld’. In Opdracht van Deja Bosch, hogeschoolpator Christelijke Hogeschool Ede.

Hechting en Godsbeeld
Hechtingsproblematiek is een veelvoorkomend gegeven, naar schatting is een derde van de mensen onveilig gehecht, studenten zijn hier geen uitzondering in! Een veilige hechtingsstijl leidt tot vertrouwen in zichzelf en in de ander. De veiligheid en het vertrouwen kunnen echter op verschillende manieren verstoord raken en de leeftijd waarop dat gebeurt en de duur ervan zijn ook van belang.
Ook volwassenen hechten zich aan anderen, meestal op dezelfde manier als ze als kind deden. Hoewel volwassenen hechting strikt gezien niet nodig hebben om te overleven, hebben ze wel belang bij hechting. Het is goed om als volwassene iemand te hebben die fungeert als vaste basis en veilige haven. Uit divers onderzoek is gebleken dat de manier waarop iemand gehecht is invloed heeft op zijn of haar godsbeeld. Het godsbeeld is de persoonlijke betekenis die God voor iemand heeft. Het gaat dus om een persoonlijke voorstelling en niet om God zoals Hij beschreven wordt in de Bijbel en kerkelijke tradities. Het godsbeeld is gevormd door onze ervaringen met onze opvoeders en stelt ons in staat om vroeger geleerde relationele patronen te volgen. Mensen geven toekomstige relaties vorm aan de hand van wat ze geleerd hebben in de relatie met hun ouders. De relatie met God is niet anders. Dit heeft dus als gevolg dat een persoon met een onveilige hechtingsstijl hier last van kan hebben in zijn of haar relatie met God. Iemand kan bijvoorbeeld God als zeer veel veeleisend ervaren wanneer een belangrijke gehechtheidsfiguur (bv. de vader of moeder) dit was. Of iemand kan het idee hebben perfect te moeten zijn om Gods liefde of nabijheid te verdienen, wanneer dit zo ervaren is in de jeugd.

Voor het hogeschoolpastoraat van de CHE heb ik onderzocht of een psycho-pastorale gespreksgroep rond het thema hechting en godsbeeld invloed kan hebben op het proces naar een meer veilige hechtingsstijl en een positiever godsbeeld bij christelijke studenten. Positiever betekent hier in hoeverre de deelnemer de relatie met God ervaart als een relatie die gekenmerkt wordt door een balans van geborgenheid, nabijheid en ruimte, en in hoeverre hij of zij liefde en genegenheid voelt naar God toe.
Ik heb ook een literatuurstudie gedaan naar de aanname dat God als gehechtheidsfiguur dient. Dit heb ik vanuit verschillende theologische stromingen bekeken.
Om een antwoord te kunnen geven op de onderzoeksvraag heb ik een psycho-pastorale gespreksgroep georganiseerd waar 10 CHE studenten aan hebben deelgenomen. Vooraf aan de eerste bijeenkomst en na afloop van de laatste bijeenkomst hebben de deelnemers verschillende vragenlijsten ingevuld die het godsbeeld en de gehechtheidsstijl meten. Na deelname aan de gespreksgroep zijn de deelnemers geïnterviewd waarbij de impact van de gespreksgroep, en eventuele veranderingen in godsbeeld en gehechtheid zijn uitgevraagd.

Uit de vragenlijsten blijkt een verschil in godsbeeld en hechtingsstijl bij de deelnemers voor en na deelname aan de gespreksgroep. Uit de interviews blijkt dat de meerderheid van de deelnemers een positieve verandering in godsbeeld, zelfbeeld en mensbeeld hebben waargenomen. Dit duidt erop dat een psycho-pastorale gespreksgroep een bijdrage kan leveren in het proces naar een meer veilige hechting en een positiever godsbeeld. Waargenomen veranderingen omvatten met name een toename in zelfacceptatie, een toename in de ervaring geaccepteerd en geliefd te worden door God, een toename van bewust gevend en ontvangend in het leven staan, en een toename in het uiten van emoties en gevoelens bij God.

Stuur voor meer informatie over dit afstudeeronderzoek en voor inzage in het onderzoeksrapport een mailtje naar caroline_oos@hotmail.com

2 reacties op “Hechting en Godsbeeld

  • Hans de Weerd

    Beste Caroline,

    Ik heb met interesse bovenstaande samenvatting van je onderzoek gelezen. Ik zou graag inzage krijgen in het onderzoeksrapport. Voor het Evangelisch Werkverband heb ik de cursus “in Christus verbonden “ ontwikkeld . Speciaal bedoeld voor predikanten en kerkelijk werkers. Meer info vindt je op de site van het Evangelisch Werkverband. Daarbij gaat het onder meer ook over psychosociale ontwikkeling pastoraat en Godsbeeld

    Met vriendelijke groet,

    Hans de Weerd

    Beantwoorden
  • Thijs Staller

    Hoi Caroline,
    de primaire hechting als kind vindt vooral plaats tussen 0 en 3 jaar, wordt er gezegd. Nu was ik als man in ons gezin zelf huisman geworden toen de kinderen kwamen. Die bleken later hoogbegaafd. Drie in het totaal. 12 jaar lang was ik de stay-at-home daddy toen de kinderen, 3 in het totaal, onder de 4 jaar waren, nog thuis en nog niet naar school toegingen.
    Voor de komst van het derde kind en nadat het oudste kind naar de basisschool kwam te zitten en werd er bij mij vastgesteld dat ik hoogbegaafd was ( een onderpresteerder in het universitair onderwijs, een drop-out). Onze oudste dochter werd in die periode ook getest en bleek hoogbegaafd. Het zat in de familie. Mijn moeder was duidelijk hoogbegaafd en kwam uit een gezin van hoogbegaafden. Zij was huisvrouw geworden na haar trouwen, net als haar hoogbegaafde moeder, ik trad als ouder in de voetsporen van mijn moeder en oma.

    Mijn vraag ging over de hechtingsrelatie tussen een hoogbegaafd kind en een hoogbegaafde ouder, zoals tussen Jezus en Maria, als ik dat zeggen mag. Jezus had natuurlijk ook een godsbeeld, had zijn relatie als jongen met zijn moeder Maria hier ook invloed op, toen Hij zich door Johannes de Doper liet dopen, en de Satan weerstond in de beproeving in de woestijn en voor de Liefde van Zijn hemelse Vader koos en de macht die Satan Hem aanbood om over mensen te heersen afwees. Jezus was duidelijk als mens hoogbegaafd, hoogsensitief, empathisch, en hoog spiritueel. Hij streefde geen aardse macht of positie na. Maria stond bij de kruising van haar Zoon, die gekruisigd werd, omdat Hij zich niet wilde onderwerpen aan aardse heersers, maar zich liet leiden vanuit Zijn relatie met Zijn hemelse Vader. Zijn publieke vernedering leidde tot Zijn verhoging van God in de opstanding.

    Mijn vraag aan jou is: is het belangrijk voor de hechting van het hoogbegaafde kind dat de primaire hechtingsfiguur van het hoogbegaafde kind zelf als ouder ook hoogbegaafd is?
    Hartelijke groet,
    Thijs

    Beantwoorden

Reageren

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *