Verder na suïcide…

Ateur: Hans Rozendal n.a.v. het afstudeeronderzoek ‘Verder na suïcide” in opdracht van Hervormde gemeente
Grote of Sint-Stephanuskerk te Hasselt (OV)

De gevolgen van suïcide grijpen erg diep in! In Nederland maken gemiddeld ruim vijf mensen per dag een eind aan hun leven door zelfdoding. In 2015 betrof dit 1871 mensen. Het komt in alle leeftijdscategorieën voor. Onder de 20 tot 39 jarigen was zelfdoding in 2015 zelfs doodsoorzaak nummer 1.

Door mijn werk als pastoraal medewerker, kwam ik op bezoek bij nabestaanden van mensen die suïcide gepleegd hebben. Dit was de aanleiding om mij te verdiepen in suïcide en wat de gevolgen voor de nabestaanden zijn. Ik heb voor de volgende onderzoeksvraag gekozen: ‘Welke bijdrage kan pastoraat vanuit de kerk bieden in opvang en begeleiding van nabestaanden van mensen die suïcide gepleegd hebben?’

Ik heb geprobeerd een antwoord te vinden op deze vraag door een uitgebreid literatuuronderzoek en een praktijkonderzoek te doen door 10 interviews te houden met nabestaanden van mensen die suïcide gepleegd hebben.
Suïcide en de nabestaanden

Om het gesprek met de nabestaanden te kunnen voeren, is het van belang om achtergrondinformatie te hebben van de begrippen ‘suïcide’ en ‘suïcidaliteit’. Wat zijn kenmerken en mogelijke oorzaken? In dit onderzoek worden deze onderwerpen behandeld. Verder wordt er aandacht besteedt aan: Hoe er in de kerkgeschiedenis over suïcide werd gesproken? Hoe wordt er in onze tijd in de kerk over suïcide gesproken? Wat betekent suïcide voor de rouwverwerking van de nabestaanden? Wat is de impact op de nabestaanden? Met welke vragen worstelen zij? Wat zijn de verschillen met rouwverwerking bij een natuurlijke dood? Waar lopen ze tegenaan bij de rouwverwerking in relatie met hun omgeving?

Pastoraat aan nabestaanden

Uit het onderzoek blijkt dat suïcide bijzonder heftig is voor de nabestaanden. Het geeft een gevoel van een hevige emotionele ontreddering en grote verslagenheid. Ze worden achtervolgt door veel vragen die allemaal cirkelen om het woord ‘’waarom’’. ‘Waarom heb ik dit niet tegen kunnen houden?’ Waarom deed hij/zij ons dit aan? En: ‘Waarom greep God niet in?’

De grondhouding van de pastoraal werker is van groot belang. In eerste instantie gewoon aanwezig zijn en de verslagenheid willen meebeleven. (Niets van je laten horen is één van de meest verkeerde dingen die je kunt doen). Wees niet bang om stil bij elkaar te zijn. Zo toon je respect voor het verdriet van de ander en geef je de ander gelegenheid zich te uiten. Luisteren en aanhoren is belangrijk. Probeer echt te luisteren! Laat de nabestaande zijn verhaal doen en stel na verloop van tijd eventueel open vragen. Het is raadzaam het verdriet niet dicht te plakken met vrome woorden. Algemene gezegden, wellicht bedoeld als troostwoorden, passen meestal niet bij het gevoel van de ander op dat moment.

Rouwen om een geliefde die de hand aan zichzelf sloeg, is gecompliceerd. Een traumatische ervaring kleurt hier de rouw. Pastorale begeleiding van de nabestaanden is vaak een langdurig traject. Vraag aan de nabestaanden wat ze na verloop van tijd van je verwachten wat bezoekfrequentie betreft. Kijk wat voor jezelf haalbaar is en kom gemaakte afspraken na.

Meer info: rozendal001@kpnmail.nl

Deel deze blog

  • Facebook
  • Twitter
  • Delicious
  • LinkedIn
  • StumbleUpon
  • Add to favorites
  • Email
  • RSS
Dit bericht is geplaatst in Geen categorie met de tags . Bookmark de permalink.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *