Auteur: Jolanda van den Maegdenbergh-Blauwendraat n.a.v. haar afstudeeronderzoek “Talk about pop music”.

Voor mijn onderzoek heb ik mij bezig gehouden met de vraag of muziek een bijdrage kan leveren aan de religieuze identiteitsontwikkeling van jongeren.

De leerlingen in mijn klassen op het Corlaer College in Nijkerk hebben verschillende achtergronden. En hoewel niet alle leerlingen een christelijke achtergrond hebben en ook niet alle leerlingen openstaan voor de kennismaking met het christelijke geloof, is het mijn ervaring dat wel alle leerlingen een mening hebben over het geloof. Tegelijkertijd kunnen veel leerlingen, ondanks hun mening over het geloof, nog niet goed verwoorden waar zij zelf staan qua levensbeschouwing of geloof.

In de huidige tijd is het voor veel jongeren lastig om hun identiteit en zeker ook hun levensbeschouwelijke/religieuze identiteit te vormen. Tegenwoordig worden steeds minder jongeren opgevoed in een religieuze traditie. Door de afwezigheid van een geloofsgemeenschap hebben jongeren minder woorden, symbolen en rituelen ter beschikking om hun geloof of levensbeschouwing te beschrijven en te ontwikkelen. Deze geringe ‘religieuze’ woordenschat of zelfs het ontbreken hiervan kan de ontwikkeling van de religieuze identiteit verhinderen. Leerlingen kunnen geen woorden vinden om hun levensbeschouwing of geloof te omschrijven. En dat is jammer, want dat kan de vorming van hun identiteit vertragen of hinderen. Communicatie is namelijk een belangrijke voorwaarde voor de ontwikkeling van de identiteit.

De doelstelling van het onderzoek was om te ontdekken of muziek in de godsdienstles gebruikt kan worden om leerlingen te stimuleren hun religieuze identiteit te ontwikkelen. Muziek wordt dan gebruikt als middel om met leerlingen in gesprek te gaan over hun geloof of levensbeschouwing. Doordat leerlingen in muziek woorden, beelden, rituelen en onderwerpen vinden en daarover communiceren vergroten zij hun verbale en non-verbale religieuze geletterdheid. Een uitgebreidere woordenschat verbetert de communicatie over je geloof of levensbeschouwing.

Hoewel er in de literatuur aanwijzingen zijn dat muziek wél een bijdrage kan leveren aan de identiteitsontwikkeling van jongeren, werd dit niet direct zichtbaar in mijn praktijkonderzoek. Er was geen opvallend verschil tussen de antwoorden van de leerlingen die met behulp van muziek vragen hadden beantwoord en de leerlingen die de vragen zonder muziek hadden beantwoord. Verder onderzoek maakte duidelijk dat de resultaten mogelijk anders zouden zijn als ik in plaats van schriftelijke interviews gebruik had gemaakt van mondelinge interviews.

De titel van dit blog en mijn afstudeerverslag is daarom ook: ‘Talk about pop music’. Muziek kan wat mij betreft een bijdrage leveren aan de ontwikkeling van de religieuze identiteit van jongeren wanneer er tijd en aandacht van de docent is voor de communicatie over muziek. De ontwikkeling van de religieuze identiteit vindt, zoals hier al eerder genoemd, plaats door communicatie. Muziek helpt daarbij om woorden te vinden, maar de begeleiding van de docent is nodig om de leerling te laten reflecteren op bijvoorbeeld de levensvragen of de waarden en normen in de muziek. In deze interactie vormt de leerling zijn religieuze identiteit. De titel ‘Talk about pop music’ is daarmee ook gelijk een aanmoediging en stimulans voor deze interactie.

Reageren

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *