Kom tot mij en ik zal u betere zorg geven!

Auteur: Leonard Kraal, n.a.v. het afstudeeronderzoek ‘Kom tot mij, en ik zal u betere zorg geven!.

Kom tot mij, en ik zal u betere zorg geven!Leonard Kraal

Een pleister plakken kan goede zorg zijn, maar zorg ten behoeve van een psychiatrische aandoening is meer dan een pleister plakken. Een psychiatrische aandoening vraagt om goede zorg. In vele onderzoeken is aangetoond dat geestelijke verzorging de behandeling van patiënten met uiteenlopende aandoeningen significant ten goede komt en daarmee hoort geestelijke zorg thuis in goede zorg. Hoe kan het dan zo zijn dat bij een GGZ zorginstelling die per jaar 15.000 mensen met een psychiatrische aandoening intensief behandelt, slechts 2,7 fte aan geestelijke verzorgers in dienst heeft?

Ruimte voor geestelijke verzorging in de GGZ?

Dat 2,7 fte aan geestelijke verzorgers te weinig ruimte biedt om te komen tot goede geestelijke verzorging is niet meer dan logisch. GGZ Bavo-Europoort, waar het hier om gaat, is helaas exemplarisch voor andere GGZ instellingen in Nederland, uitzonderingen daargelaten. Maar er gloort hoop aan de einder.

Er is een nieuwe visie in opkomst in de GGZ. In die visie krijgt het woord ‘herstel’ een nieuwe betekenis. Herstellen is niet per se het volledig genezen van de aandoening of symptoomvrij zijn. In de nieuwe visie gaat herstellen om het verkrijgen van een bevredigend, hoopvol en betekenisvol leven, ondanks de beperkingen die een psychiatrische aandoening met zich meebrengt. In deze visie komt de behoefte aan geestelijke verzorging, die er onder patiënten is, duidelijk naar voren. Echter, de implementatie van deze visie creëert vooralsnog geen uitbreiding van het aanbod geestelijke verzorging. In zekere zin is dit verrassend, aangezien thema’s als hoop en betekenisgeving zonder meer behoren tot het domein van geestelijke verzorging.

Probleem

Dat er met de intrede van een nieuwe zorgvisie niet automatisch meer ruimte komt voor geestelijke verzorging zou goed kunnen komen door het volgende probleem: het zijn juist professionals in de zorg die zich minder bezighouden met zaken als levensbeschouwing en zingeving dan de doorsnee van de bevolking en zij zouden ook de positieve invloed van geestelijke verzorging op herstel onderschatten. Op basis van dit gegeven kan niet verwacht worden dat professionals in de GGZ de deur van de geestelijk verzorger gaan platlopen omwille van een nieuwe zorgvisie.

In de praktijk

Voor mijn afstuderen heb ik de module ‘Herstel en zingeving’ onderzocht. Deze module onder leiding van een geestelijk verzorger behandelt een aantal zingevingsthema’s met een groep psychiatrische patiënten. Door nul- en nametingen heb ik vast kunnen stellen dat deze module daadwerkelijk bijdraagt aan het herstel van patiënten: een waardevol gegeven waarmee de geestelijk verzorger kan bewijzen aan GGZ Bavo-Europoort dat hij van toegevoegde waarde is in de behandeling. Dat moet hij echter wel gaan doen.

Geestelijk verzorger 2.0

Het klimaat in de zorg, waar in theorie ruimte komt voor geestelijke verzorging, maar in de praktijk niet of nauwelijks, vraagt om actie van de geestelijk verzorgers. Diverse onderzoekers die begaan zijn met geestelijke verzorging, pleiten voor een nieuwe profilering van de geestelijk verzorger. Geestelijk verzorgers moeten duidelijk maken wat van hen verwacht mag worden in de behandeling van patiënten. Zij moeten hun voet tussen de deur zetten bij professionals in de zorg, hun uitleggen waarom zij onmisbaar zijn in de behandeling van patiënten en het ook bewijzen. Geestelijk verzorgers mogen dan ook nieuwe wegen gaan bewandelen om patiënten aan te sporen zich te bezinnen op de verandering in hun levensverhaal door hun ziekte. Geestelijk verzorgers moeten ook duidelijk maken dat ze er niet alleen zijn voor de erg religieuze patiënten, maar voor alle patiënten. Bij iedere ernstige aandoening rijzen vragen die te maken hebben met zingeving en levensbeschouwing, ongeacht of iemand zich schaart onder een religieuze of spirituele stroming of niet. Iedere patiënt zou door de geestelijk verzorger begeleid kunnen worden bij de bezinning op thema’s als hoop, autonomie, wereldbeeld met een ziekte, kwetsbaarheid, eigenwaarde, verbondenheid en bij het vertellen van hun gewijzigde levensverhaal.

Geestelijk verzorgers, laat zien dat geestelijke verzorging thuishoort in goede zorg!

Een pleister plakken kan goede zorg zijn, maar zorg ten behoeve van een psychiatrische aandoening is meer dan een pleister plakken. Een psychiatrische aandoening vraagt om goede zorg. In vele onderzoeken is aangetoond dat geestelijke verzorging de behandeling van patiënten met uiteenlopende aandoeningen significant ten goede komt en daarmee hoort geestelijke zorg thuis in goede zorg. Hoe kan het dan zo zijn dat bij een GGZ zorginstelling die per jaar 15.000 mensen met een psychiatrische aandoening intensief behandelt, slechts 2,7 fte aan geestelijke verzorgers in dienst heeft?

Ruimte voor geestelijke verzorging in de GGZ?

Dat 2,7 fte aan geestelijke verzorgers te weinig ruimte biedt om te komen tot goede geestelijke verzorging is niet meer dan logisch. GGZ Bavo-Europoort, waar het hier om gaat, is helaas exemplarisch voor andere GGZ instellingen in Nederland, uitzonderingen daargelaten. Maar er gloort hoop aan de einder.

Er is een nieuwe visie in opkomst in de GGZ. In die visie krijgt het woord ‘herstel’ een nieuwe betekenis. Herstellen is niet per se het volledig genezen van de aandoening of symptoomvrij zijn. In de nieuwe visie gaat herstellen om het verkrijgen van een bevredigend, hoopvol en betekenisvol leven, ondanks de beperkingen die een psychiatrische aandoening met zich meebrengt. In deze visie komt de behoefte aan geestelijke verzorging, die er onder patiënten is, duidelijk naar voren. Echter, de implementatie van deze visie creëert vooralsnog geen uitbreiding van het aanbod geestelijke verzorging. In zekere zin is dit verrassend, aangezien thema’s als hoop en betekenisgeving zonder meer behoren tot het domein van geestelijke verzorging.

Probleem

Dat er met de intrede van een nieuwe zorgvisie niet automatisch meer ruimte komt voor geestelijke verzorging zou goed kunnen komen door het volgende probleem: het zijn juist professionals in de zorg die zich minder bezighouden met zaken als levensbeschouwing en zingeving dan de doorsnee van de bevolking en zij zouden ook de positieve invloed van geestelijke verzorging op herstel onderschatten. Op basis van dit gegeven kan niet verwacht worden dat professionals in de GGZ de deur van de geestelijk verzorger gaan platlopen omwille van een nieuwe zorgvisie.

In de praktijk

Voor mijn afstuderen heb ik de module ‘Herstel en zingeving’ onderzocht. Deze module onder leiding van een geestelijk verzorger behandelt een aantal zingevingsthema’s met een groep psychiatrische patiënten. Door nul- en nametingen heb ik vast kunnen stellen dat deze module daadwerkelijk bijdraagt aan het herstel van patiënten: een waardevol gegeven waarmee de geestelijk verzorger kan bewijzen aan GGZ Bavo-Europoort dat hij van toegevoegde waarde is in de behandeling. Dat moet hij echter wel gaan doen.

Geestelijk verzorger 2.0

Het klimaat in de zorg, waar in theorie ruimte komt voor geestelijke verzorging, maar in de praktijk niet of nauwelijks, vraagt om actie van de geestelijk verzorgers. Diverse onderzoekers die begaan zijn met geestelijke verzorging, pleiten voor een nieuwe profilering van de geestelijk verzorger. Geestelijk verzorgers moeten duidelijk maken wat van hen verwacht mag worden in de behandeling van patiënten. Zij moeten hun voet tussen de deur zetten bij professionals in de zorg, hun uitleggen waarom zij onmisbaar zijn in de behandeling van patiënten en het ook bewijzen. Geestelijk verzorgers mogen dan ook nieuwe wegen gaan bewandelen om patiënten aan te sporen zich te bezinnen op de verandering in hun levensverhaal door hun ziekte. Geestelijk verzorgers moeten ook duidelijk maken dat ze er niet alleen zijn voor de erg religieuze patiënten, maar voor alle patiënten. Bij iedere ernstige aandoening rijzen vragen die te maken hebben met zingeving en levensbeschouwing, ongeacht of iemand zich schaart onder een religieuze of spirituele stroming of niet. Iedere patiënt zou door de geestelijk verzorger begeleid kunnen worden bij de bezinning op thema’s als hoop, autonomie, wereldbeeld met een ziekte, kwetsbaarheid, eigenwaarde, verbondenheid en bij het vertellen van hun gewijzigde levensverhaal.

Geestelijk verzorgers, laat zien dat geestelijke verzorging thuishoort in goede zorg!

Deel deze blog

  • Facebook
  • Twitter
  • Delicious
  • LinkedIn
  • StumbleUpon
  • Add to favorites
  • Email
  • RSS
Dit bericht is geplaatst in Geen categorie. Bookmark de permalink.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *