De godsdienstles heeft, anno 2019, nog steeds bestaansrecht

Ateur: Matthias van der Meer schreef n.a.v. zijn afstudeeronderzoek “De godsdienstles foto Matthiasheeft, anno 2019, nog steeds bestaansrecht”.

Vanuit verschillende hoeken van de samenleving komen opmerkingen en kritiekpunten richting het traditionele godsdienstonderwijs. Godsdienstonderwijs wat gericht is op, en uitgaat van de identiteit van de school. Heeft deze exclusivistische vorm van levensbeschouwelijk onderwijs nog wel bestaansrecht? Wordt op deze scholen en in deze lessen wel een eerlijk beeld van de pluriforme samenleving weerspiegeld? De kritiek op deze scholen en de godsdienstlessen komt vanuit de seculiere hoek, vanuit de overheid, maar ook ik deelde deze mening. En dat terwijl ik zelf op zo’n school heb gezeten.

Met name de laatste vraag heeft mij in de zoektocht naar een afstudeeronderwerp flink bezig gehouden. Hoe kan een school waarop alleen maar christenen zitten, en waarbij de godsdienstles met name over diezelfde religie gaat, haar leerlingen voorbereiden op een multiculturele, multireligieuze en pluriforme samenleving?

Het afstudeeronderzoek
In mijn afstudeeronderzoek heb ik onderzocht of het godsdienstpedagogische leermodel interreligieus leren verenigbaar is met godsdienstonderwijs zoals hierboven staat beschreven. Interreligieus leren is een leermodel waarvan het doel als volgt is samen te vatten: De (mening van) de ander leren waarderen en het ontwikkelen van een eigen levensbeschouwelijke identiteit. Een doel wat in mijn ogen precies laat zien waar de godsdienstles om zou moeten draaien. Omdat het interreligieuze leermodel uitgaat van een dialoog tussen leerlingen met verschillende religieuze achtergronden, past dit model niet vanzelf in de context van reformatorische of gereformeerde scholen. Dit wilde ik niet zondermeer accepteren en dat vormde het belangrijkste uitgangspunt van mijn onderzoek.

De belangrijkste ontdekking
Perspectief verandering. Dat is de belangrijkste ontdekking die ik heb gedaan. Niet bij leerlingen of docenten, maar bij mezelf. Alle docenten die ik heb geïnterviewd waren zich ontzettend bewust van de uitdaging die een christelijke school in een pluriforme samenleving met zich meebrengt. ‘De godsdienstles kun je niet geven zonder de krant erbij te pakken’, zei een van de respondenten. Het geeft het belang van kennis van je omgeving aan. Ook al is de godsdienstles gericht op een eigen identiteit en religie, leerlingen moeten leren hoe ze zich moeten verhouden ten opzichte van hun omgeving.

Het beeld wat ik had van het christelijke godsdienstonderwijs was verouderd. Ik kreeg respect voor de docenten die ik interviewde. Omgaan met de pluriforme samenleving is voor iedereen een uitdaging. Ook op een school in Friesland zijn genoeg homogene klassen, alleen zijn deze leerlingen misschien wel allemaal atheïst. Niet religie is de oorzaak van homogene groepen, maar algemene segregatie veroorzaakt dit. Er zijn weinig scholen die de daadwerkelijke diversiteit in de samenleving kunnen weerspiegelen. De docenten op christelijke scholen zijn hier in elk geval heel bewust van en gaan de uitdaging aan. Ze gaan de uitdaging aan om diversiteit te ontdekken, te onderstrepen en te gebruiken.

De uitkomst van het afstudeeronderzoek is dat interreligieus leren in theorie kan plaatsvinden op deze christelijke scholen. Sterker nog, docenten passen dit leermodel onbewust al met regelmaat toe. Waar leerlingen kunnen oefenen met de interreligieuze dialoog, worden ze voorbereid op de multiculturele samenleving. Ze ontwikkelen namelijk een houding waar bij ze open staan voor (de mening van) de ander en leren hier mee om te gaan.

Godsdienstonderwijs waar deze interreligieuze dialoog plaats kan krijgen heeft in mijn ogen absoluut bestaansrecht, minstens zoveel als een les levensbeschouwing in een klas met alleen maar atheïsten.

 

 

 

Deel deze blog

  • Facebook
  • Twitter
  • Delicious
  • LinkedIn
  • StumbleUpon
  • Add to favorites
  • Email
  • RSS
Dit bericht is geplaatst in Geen categorie met de tags . Bookmark de permalink.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *