Geloven in de buurt

Auteur Daniëlle Arents-Goede n.a.v. haar afstudeeronderzoek. Naar aanleiding van haar afstudeeronderzoek heeft zij antwoord gegeven op de volgende vraag: “Met welke geloofs-en levensvragen houden de buurtbewoners van de Noordkaap zich bezig en hoe kan Bij Bosshardt Noordkaap hierop aansluiten vanuit hun eigen visie?”

In de huidige maatschappij lijkt het er op dat de kerk zijn grip verliest. Kerken vergrijzen en lopen leeg. Volgens theoloog Karl Barth is de wereld niet verloren zonder kerk, maar de kerk is juist verloren wanneer deze geen dienst meer heeft aan de wereld.
Heeft de huidige kerk nog dienst aan de wereld? Of is haar tijd voorbij? Dat is een lastige vraag die pas in de toekomst te beantwoorden is. Wel zouden we ons nu af kunnen vragen of de kerk mee gaat met haar tijd. Misschien moeten we onze kerkmuren afbreken en op een vernieuwende manier de wereld in gaan.  

Het Leger des Heils werkt momenteel aan zo’n vernieuwing met het project ‘Geloven in de Buurt’. Geloven in de Buurt wil zelf naar de mensen toe gaan en aansluiten op diens leefwereld.  

Uit een analyse blijkt dat steeds meer mensen eenzaam zijn en bij een groep willen horen. Ontmoetingsplekken krijgen mede daardoor een constructievere rol in de samenleving. Juist daarop wil Geloven in de Buurt inspelen. Om vanuit buurtlocaties en kerken van het Leger des Heils ontmoetingsplekken in de buurt te creëren. Daar waar mensen elkaar kunnen ontmoeten en de mogelijkheid is om kennis te maken met het christelijk geloof.  

Bij Bosshardt Noordkaap is zo’n huiskamer voor de buurt van het Leger des Heils te Amsterdam-Noord. Deze huiskamer staat middenin een aandachtsgebied voor de gemeente. Mijn onderzoek wijst uit dat Bij Bosshardt Noordkaap op een laagdrempelige manier nog meer zou kunnen investeren in geloofscommunicatie. Medewerkers zouden nog meer een getuigenis mogen zijn van Christus en dat in woord en daad uiten. Daarnaast is er bij een deel van de buurtbewoners de behoefte om hun geloofs-en levensvragen te kunnen stellen in de huiskamer en met anderen en andersgelovigen in gesprek te gaan. 

Ik geloof dat Amsterdam-Noord niet de enige plek is in Nederland waar er behoefte is aan meer ontmoetingsplekken die gericht zijn op verbinding. Met de veranderende samenleving waarin de individu centraal staat en online zijn niet meer weg te denken is, groeit ook het aantal eenzame mensen die niet mee kunnen komen. De ontmoetingsplekken kunnen een handje hulp gebruiken. Heb jij tijd over? Waarom ga je niet eens een paar uur in de week helpen in zo’n huiskamer voor de buurt? Ik weet zeker dat jij levens kan veranderen met Gods liefde. Ik ben er echter nog meer van overtuigd dat ook jijzelf door dergelijke ontmoetingen zal veranderen.  

  

Geplaatst in Geen categorie | Getagged , | 1 reactie

Informeren of Transformeren – Elke dag een opening voor vorming

Auteur Eelke Huttenga n.a.v. zijn afstudeeronderzoek.

Vorming in het voortgezet onderwijs
In het voortgezet onderwijs wordt er veel geschreven en nagedacht over de plek van vorming binnen het onderwijs. Bekende pedagogen als Biesta betogen dat onderwijs meer is dan enkel kwalificatie maar dat het onderwijs ook draait om socialisatie en persoonsvorming. Van Laar gaat zelfs zover dat vorming het eigenlijke is van onderwijs. Onderwijs draait erom dat dat de jongere opgroeit tot volwassenwording, de leerling wordt gevormd tot wie hij of zij moet worden om op een volwassen manier zijn of haar rol in de samenleving op te kunnen pakken.

Religieuze vorming
Als je het hebt over vorming dan zijn daar twee aspecten onlosmakelijk mee verbonden. Vanuit welk mensbeeld start de vorming en in welke richting wordt er gevormd. Deze twee aspecten zijn per definitie niet objectief maar worden bepaald vanuit een levensbeschouwelijk perspectief. Dat maakt het ook mogelijk om binnen de context van christelijk voortgezet onderwijs na te denken over de religieuze vorming van leerlingen. Ik
heb een poging gedaan om in beeld te krijgen welke rol de christelijke dagopening speelt in de religieuze vorming van leerlingen.

Elementen van vorming
Hiervoor heb ik allereerst gezocht binnen de theologie en pedagogiek wat vorming precies is, wanneer spreek je van vorming en hoe wordt een leerling gevormd. Ik ben uitgekomen bij de theoloog James K. Smit en de godsdienstpedagoog Thirza van Laar. Door die twee met elkaar te combineren heb ik zes elementen geformuleerd die essentieel zijn voor vorming:
a) Leerlingen worden gevormd door de (met betekenis geladen) gewoonten die ze zich aanleren door regelmatige oefening.
b) Vorming is geen cognitief proces, maar een proces waarin de gehele mens aangesproken moet worden (cognitief, affectief en lichamelijk).
c) Daarom vindt er ook alleen vorming plaats wanneer de leerling actief participeert in de vormende praktijk.
d) Vorming vindt plaats in het hart van de leerling, daar moet het verlangen opgewekt worden te worden zoals God ze bedoeld heeft.
e) Vorming is sociaal, de relatie met de docent en de medeleerling speelt een centrale rol.
f) Vorming heeft altijd een richting, een ideaal waartoe je gevormd wordt. Bij religieuze vorming wordt dat ideaal religieus ingevuld bijvoorbeeld leven in het koninkrijk van God.

Vorming en de dagopening
Met behulp van deze elementen heb ik gekeken naar de praktijk van de dagopening op de school waar ik werk. Herkennen de leerlingen deze elementen en ervaren ze daardoor dat de dagopening een vormend moment is? De uitkomst hiervan is dat de dagopening zeker een vormend moment is, het is een betekenisvolle gewoonte waardoor leerlingen elke dag geoefend worden. Maar op enkele punten kan die dagopening nog sterker vormend worden.

De kracht van rituelen?
Ik stel me daarom een dagopening voor die op een meer rituele manier wordt vormgegeven, waarin er aandacht is voor een actieve participatie van alle leerlingen en die voorbij gaat aan alleen het cognitieve. Leerlingen moeten betrokken worden in de dagopening en die niet slechts ondergaan om echt gevormd te worden, van informeren naar transformeren.

Geplaatst in Geen categorie | Getagged , | Een reactie plaatsen

Maatwerk voor de mavo-leerling

Auteur Erik Westerhof n.a.v. zijn afstudeeronderzoek aan het Isendoorn College in Warnsveld.


Toen het lsendoorn College enkele jaren  geleden  begon  met  een onderwijsvernieuwing moest iedere vaksectie eens kritisch kijken naar het bestaande curriculum. Wij, de docenten van de godsdienstsectie, kwamen er achter dat wij geen curriculum hadden. In de zoektocht naar het nieuwe curriculum kwamen wij uit bij het kerncurriculumGL van LER VO .

Toen we praktisch aan de slag gingen met dit curriculum liepen we, vooral op de mavo, tegen enkele problemen aan. De mavo-leerling krijgt op het lsendoorn College maar anderhalf jaar godsdienstles: in de brugklas en in de tweede klas. Dit lijkt te weinig om alle doelen die in het curriculum gesteld worden te behalen. Ook zijn de mavo-leerlingen daadwerkelijk anders dan de havo- en vwo-leerlingen; sluiten de kwaliteiten van de mavo-leerling wel aan bij de doelen van het KerncurriculumGL?

Aan de hand van een enquête heb ik onderzoek gedaan naar de levensbeschouwelijke kwaliteiten van de mavo-leerling. Om het onderzoek werkbaar te maken heb ik het curriculum opgedeeld in zes kernvaardigheden: zingeving, houding aanleren, hermeneutische vaardigheden, reflectie, dialogiseren en fenomenologische vaardigheden.

Door de godsdienstsectie te interviewen kwam ik erachter wat hun visie was omtrent het vak en omtrent de zes kernvaardigheden. Dit was nodig, omdat er ook geen geschreven visie aanwezig was op school. Door het enquête-onderzoek naast de interviews te leggen kon ik enkele aanbevelingen doen aan de godsdienstsectie van het lsendoorn College:

  • Leg in het godsdienstonderwijs op de mavo de nadruk op de kernvaardigheden zingeving, reflecteren en dialogiseren.
  • Gebruik levensvragen als ingang om de intrinsieke motivatie van de leerling aan te spreken. Op die manier sluit je aan bij de leefwereld van de leerling.
  • Richt je op het gebied van reflecteren op een overgang van pre-conventioneel naar conventioneel redeneren.
  • Leg als het gaat om dialogiseren de nadruk op een kritische houding jegens de ander. Het is echter wel belangrijk om dit op een manier te doen waarop de leerlingen hun gesprekspartner niet wegjagen.
  • Overleg binnen de sectie over een nieuwe Nederlandstalige methode. De huidige methode sluit namelijk niet goed aan bij de belangrijke kernvaardigheden.
  • Begin later, het liefst in klas 3, met het godsdienstonderwijs om de kwaliteiten van de mavo-leerling zo goed mogelijk te benutten.

    Op deze manier kan het lsendoorn College een start maken met godsdienstonderwijs dat echt gericht is op de kwaliteiten en interesses van de mavo-leerling. De mavo-leerling heeft namelijk net zo veel recht op goed godsdienstonderwijs dat bij hem past als alle andere leerlingen.
Geplaatst in Geen categorie | Een reactie plaatsen

Thuisblijven of op ontdekkingsreis?

Auteurs Lisette Heij en Leanie van Deelen schreven deze blog n.a.v. hun afstudeeronderzoek op de Meerwaarde.

‘Blijf thuis’ is de opdracht die onze minister-president ons de afgelopen tijd vaak heeft meegegeven. Velen van ons hebben hun vakanties naar verre oorden daarom braaf afgelast. Maar voor docenten Godsdienst is de vraag ‘thuisblijven of op ontdekkingsreis’ ook buiten de coronatijd aan de orde. In deze blog lees je hoe dat zit.

Als docent Godsdienst kun je je leerlingen meenemen op een prachtige ontdekkingsreis naar verschillende godsdiensten, met hun eigen gebruiken en rituelen. Het waardevolle van zo’n reis is dat je de ander leert, in ontmoeting met de ander aan het denken wordt gezet over jezelf en antwoorden vindt op je eigen levensvragen. Een reis als deze is passend voor de vmbo’er die juist in ontmoeting met de ander of door ervaring leert. Als vmbo-docenten merken we echter dat het treden buiten de eigen leefwereld soms lastig wordt gevonden door deze doelgroep. Een reden daarvoor, blijkt in de literatuur, is dat vmbo’ers op zoek zijn naar herkenning en direct nut voor eigen leven.

Een docent Godsdienst kan daarom ook thuisblijven. Hij start dan in de leefwereld van leerlingen en blijft hier, omdat leerlingen zich hier thuis voelen. Het is de wereld van games, YouTube, TikTok en noem maar op. Maar hoe sla je de brug tussen de eigen leefwereld en de wereld daarbuiten?

De Godsdienstdocenten op De Meerwaarde zijn volgens ons in staat deze brug te slaan. In ons onderzoek bleek dat één vraag bij hen centraal staat: ‘Wat heeft mijn leerling hiermee te maken?’. Vanuit deze vraag wordt allereerst rekening gehouden met het thuisfront, namelijk de leefwereld van de leerling, maar wordt de wereld van de leerling ook verbreed door op ontdekkingsreis te gaan. Juist als reisleider van een vmbo-groep is het daarbij belangrijk dat je een voorbeeldfiguur bent en bovendien benaderbaar en betrouwbaar. Jongeren raken verdwaald in de chaos van de wereld en daarbinnen lijken ze vaak weinig klankborden te vinden in voor hen inspirerende identificatiefiguren en volwassenen. Als docent Godsdienst kun je zo’n klankbord zijn in deze zoektocht naar de eigen identiteit. De ontdekkingsreis leidt niet enkel tot het vermeerderen van kennis. Deze reis raakt als het goed is ook je hart en gevoel, want levensbeschouwing heeft betrekking op de hele mens. In de Godsdienstles mag er dus ook zeker aandacht zijn voor persoonlijke verhalen en emoties.

Thuisblijven of op ontdekkingsreis? Neem je leerlingen aan de hand mee op ontdekkingsreis, maar begin wel bij hun eigen voordeur.

Geplaatst in Geen categorie | Getagged , | Een reactie plaatsen

Geef hun de Schat van het Evangelie terug!

Auteur Hans van Veldhuijzen schreef een blog n.a.v. zijn afstudeeronderzoek. In opdracht van een inloophuis in de Utrechtse wijk Leidsche Rijn heeft Hans van Veldhuijzen zich beziggehouden met de vraag hoe dit inloophuis het contact kan aangaan en het geloofsgesprek kan voeren met de Turks-Nederlandse gemeenschap in Leidsche Rijn.

Samenvatting: 
Vroeger leefden er in Turkije christenen. Er waren zelfs christelijke gemeenten. Helaas is de situatie daar nu anders. Tegelijk hebben wij als christenen in het ‘vrije westen’ een schuld naar hen toe. Wij lezen de brieven van Christus aan bijvoorbeeld Efeze, Sardes, maar hoe staat het met onze plicht ten opzichte van de mensen uit dit land? Deze blog wil oproepen om de schat van het Evangelie ‘terug te geven’ aan de inwoners van Turkije die in Nederland zijn komen wonen.  

Blogtekst 
“Efeze, Smyrna, Pergamon, Thyateira, Sardes, Filadelfia en Laodikeia.” In mijn gedachten zie ik iemand vragend kijken bij het horen van deze namen. Een oplettende lezer zou kunnen zeggen: “Dat zijn plaatsen uit Turkije”. Een lezer(es) met een christelijke achtergrond zou kunnen zeggen: “Dat zijn de namen van de zeven gemeente uit het Bijbelboek Openbaringen”. Deze  zeven gemeenten liggen in het huidige Turkije. De brieven van Paulus en ook van Johannes waren voor een deel dus bestemd voor mensen uit het huidige Turkije. Hier wil ik verder op ingaan.  

Evangelie teruggeven 
In de eerste eeuwen na Christus waren er binnen Turkije christelijke gemeenschappen. De apostel Paulus, die zelf van Turkse komaf geweest kan zijn, heeft samen met zijn medewerkers het Evangelie verkondigd in delen van dit grote land. Later werd Efeze de standplaats van de apostel Johannes. Hoe confronterend is het dat er momenteel zowel in Turkije als binnen de Nederlands-Turkse gemeenschap zo weinig christenen zijn! Daarom deze blog met als oproep: Laten we als Nederlandse christenen, het Evangelie weer teruggeven aan de Nederlands-Turkse medemensen! 

Bewustwording 
Graag roep ik mijn broeders en zusters op om bewust te zijn van de nood die er is onder Turken in Nederland. Een aantal jaar geleden kwam er een grote groep vluchtelingen uit Syrië. Deze vluchtelingen werden door kerkmensen hartelijk ontvangen. En laat ik nogmaals benadrukken dat het goed is dat deze mensen hartelijk worden ontvangen! Maar, hoe zit het met de verkondiging van het Evangelie aan “de vreemdeling binnen onze poorten?” Turkse en Marokkaanse gastarbeiders zijn hier in de jaren zestig en zeventig komen wonen. Soms met de gedachte om na een aantal jaren in Nederland gewerkt te hebben, weer terug te keren naar hun moederland Turkije. Maar voor velen liep het anders. Onze jongeren zitten nu met de kleinkinderen van deze gastarbeiders op (hoge)scholen, voetballen met hen en voeren samen met hen werkzaamheden uit. 

Oproep 
Daarom de oproep: Schatgevers gezocht! Mensen die het Evangelie willen delen met daden en woorden. Er worden mensen gezocht die onder de Nederlands-Turkse mensen willen wonen, maar (waarschijnlijk) nauwelijks of niet bekend zijn met het Evangelie van Gods genade in Christus Jezus. 

Het doel van dit alles is: “Opdat Zijn Huis vol worde”  

Voor meer informatie en toerusting, kunt u terecht bij Stichting Evangelie & Moslims. Deze stichting is te bereiken op het emailadres: info@evangelie-moslims.nl  

Geplaatst in Geen categorie | Getagged , | Een reactie plaatsen

Studenten in de kerk en kerk met hart voor studenten van droom naar werkelijkheid

Veel leden één lichaam.  
(Paulus over de kerk, 1 Kor. 12:12-31) 

Auteur Hanno Gerritsen n.a.v. zijn afstudeeronderzoek. Als netwerkorganisatie signaleerde MissieNederland dat studenten niet terugkeren in de kerk. Hierop hebben zij dit onderzoek vanuit het cluster Kerk & Jeugd gelanceerd. Tijdens het onderzoek werden meerdere onderzoeken gevonden over kerkparticipatie onder jongvolwassenen. Hieruit blijkt dat studenten de kerk verlaten en een deel van hen na de studententijd niet meer gelooft. Het onderzoek van Hanno Gerritsen bevestigt dit. Hierdoor is de focus verlegd naar de praktijk; het verbinden van studenten met de kerk. Het is een pionierend onderzoek op dit gebied. De onderzoeksvraag luidt: “Op welke manier kunnen lokale kerken samen met studentenorganisaties in een studentenstad de studenten duurzaam verbinden met de kerkelijke gemeenschap?” 

Stel je voor je mag meekijken met een chirurgisch team in het ziekenhuis. De chirurg zegt tegen je: “Zo meteen wordt een bijzondere, oudere patiënt binnen gebracht! We gaan via een openhartoperatie kijken hoe het hart er van binnen uitziet! Wil je meekijken?”  Vol enthousiasme roep je: “Natuurlijk!”.  
Je loopt met de chirurg de trappen af, de OK binnen, handschoenen aan, mondkapje op, short voor. Je ziet aan hun gezichten dat dit echt een bijzonder persoon is. Vol spanning wacht je af. Dan gaan de deuren open. Vol verbazing zie je het lichaam van de kerk de zaal binnenkomen. Ze wordt in slaap gebracht. Wat gebeurt er? Ineens hoor je de chirurg roepen: “Chirurgisch mes!” Snel geef je het mes. Je kijkt over zijn schouders mee, laagje voor laagje komt het hart steeds meer zichtbaar. Het gebeurt…Het hart gaat open. Wat zie je? 
Vol verbazing zie je het hart van de kerk gevuld met studenten. Allemaal kijkend naar iets dat nog dieper in het hart verscholen is. Wat is het?  
Met de studenten kijk je mee en je ziet groot ‘Jezus’ staan omstraalt in schitterend wit licht! Vol verwondering staar je. Dan zie je, hé? De poort staat open! Ineens zie je het in de ogen van de studenten! Niet alleen is de student in het hart van de kerk, de kerk is ook in het hart van de studenten overal waar zij heen gaan! Het is een kerk niet gericht op eigen kerkgroei, maar één die missionair in de samenleving staat. 

Was het een droom? Was het werkelijkheid? Voor netwerkorganisatie MissieNederland ben ik de verbinding van studenten met de kerk gaan onderzoeken. Een boeiend onderwerp want volgens hen komen steeds minder studenten in de kerk. Dit onderwerp houd de wereld bezig. Ik vond enorme onderzoeken uit meerdere landen, uit alle denominaties en duizenden diepte-interviews. Veel onderzoek komt uit Nederland. Verbazend zeggen alle onderzoeken nagenoeg hetzelfde. De student heeft een Bijbelgetrouwe kerk nodig waarin Jezus centraal staat en de kerk heeft de student nodig om vitaal te zijn. Om zo samen één missionaire beweging te vormen. Is het dan werkelijkheid? 
De praktijk laat iets anders zien. In alle onderzoeken ondervond ik steeds weer een strijd tussen cultuur en kerk. In de praktijk zien we dat meerdere kerken de cultuur binnen laten en studenten buiten de kerken om kerk proberen te zijn. Was dit dan toch een droom?  

Ik hoorde van een studentenorganisatie uit Engeland en daarna één uit Amerika die zich richtte op student, kerk én studentenwerkers. Daarna vond ik vijf pioniersplekken in Nederland waarvan ik er drie mocht interviewen. Vol passie, tegen de stroom in, verbonden zij studenten met de kerk.  

Van droom naar werkelijkheid ondervond ik bij hen in deze sleutels: Vindt inspiratie bijvoorbeeld in het buitenland, Vindt God weer in de Bijbel en ontwikkel een missionaire kerkvisie met een bijzondere plek voor studenten. Verbindt met elkaar en droom van Jezus in jouw stad, zet een studentenwerker apart om de brug te slaan tussen student en kerk, bouw missionaire communities van studenten. Zodat zij missionair kunnen bewegen vanuit de kerk naar de campus! Waar wacht je op?! Maak dromen waar samen met MissieNederland! 

Benieuwd geraakt? Neem contact met mij op via hannogerritsen@gmail.com of wordt onderdeel van het Netwerk van MissieNederland!  

Geplaatst in Geen categorie | Getagged , | Een reactie plaatsen

Kruis & Currywurst deel 2

Hallo nochmal!

Ben je nieuwsgierig geworden naar de stad van waaruit ik jullie schrijf? Klik dan op de volgende link voor een indruk van het mooie Duisburg (de video is in het Duits): https://youtu.be/OdaEUc5025M

Een armzalige kerk

Of een kerk vol met armen? Wat gebeurt er wanneer een kerk ervoor kiest om de arme mens centraal te stellen in het doen en laten van de gemeenschap: biedt dit kansen voor een rechtvaardigere wereld? Uit de geschiedenis van de Duitse diaconiewetenschap blijkt dat meerdere theologen zich deze vraag gesteld hebben. Uiteindelijk hebben de landskerken in Duitsland hun eigen idee ontwikkeld in hoe zij de problemen van kansarme wijken willen aanpakken en gebruiken hiervoor niet alleen theologische concepten…

Een vreemde eend in de bijt

De Duitse landskerken hebben vanuit een concept dat uit de hoek van de hulpverlening komt, versterking gekregen om een diaconaal project bij een omgeving aan te kunnen laten sluiten. Dit concept (de zogenaamde ‘Sozialraumorientation’) kan het beste vergeleken worden met ‘schatgraven’: alleen worden hier bijvoorbeeld talenten, middelen en samenwerkingsmogelijkheden naar boven gehaald die in de omgeving aanwezig zijn. Het doel achter deze methode is het (weer) zelfredzaam maken van de mensen die financiële en/of sociale nood lijden. Hoewel het concept op de eerste blik ietwat zonderling kan overkomen, heeft haar ontstaansgeschiedenis een duidelijk raakvlak met het politieke diaconaat: beiden zijn ontstaan uit een streven naar een rechtvaardige wereld!

De vraag voor vandaag

Hoe sta jij tegenover het idee dat de diaconale opdracht van kerken tevens inhoudt dat men streeft naar een rechtvaardigere wereld?

Boekentips van de week

Twee boeken die mij in het bijzonder hebben geholpen bij het analyseren van de informatie uit het praktijkonderzoek zijn Kerk voor een nieuwe generatie van Sabine van der Heijden (2012) en Heilzame presentie van Bert Roor (2018). Het boek van S. van der Heijden heeft mij waardevolle inzichten verleend in de belevingswereld en de ontwikkelingspsychologie van jongeren en via haar blog kan je nog meer ervaren over hoe zij de kerk voor een nieuwe generatie ziet: https://kerkvooreennieuwegeneratie.wordpress.com/. Het boek van B. Roor is met name uitdagend voor gemeenten die zich afvragen hoe zij zowel missionair als diaconaal present kunnen zijn in hun omgeving: Roor biedt een holistisch concept wat open van karakter is en daarom bij veel gemeenten van toegevoegde waarde kan zijn. Wat voor mij persoonlijk zo interessant was is het feit dat het concept duidelijk ruimte geeft aan het leren reflecteren, wat mijns inziens een positieve uitdaging kan bieden voor de kerkelijke gemeenschappen in Duitsland. Mocht je meer over het werk Bert Roor willen lezen, dan kan je zijn website bezoeken: http://www.heilzamepresentie.nl/.      

Heb je vragen of opmerkingen over de inhoud van deze blog, dan kan je mij mailen op: tim_versteegen@hotmail.com

Geplaatst in Geen categorie | Getagged , | Een reactie plaatsen

Kruis & Currywurst

Auteur Tim Versteegen n.a.v. zijn afstudeeronderzoek “Diaconale jongerenprojecten in Duisburg-Meidericht: Uitdagingen en mogelijkheden”.

Guten tag!

Heb je ooit gehoord van een ‘Ruhrpottcarpaccio’? Dat is een delicatesse hier in het Ruhrgebiet: een frietje met braadworst en een pittige, zoetzure tomatencurrysaus: daar zeggen de meeste mensen geen ‘nee’ tegen… Mijn onderzoek gaat met name over tieners (van 14 tot 18 jaar) en waar zij graag ‘ja’ tegen zeggen: welke vragen en behoeften hebben zij? Mijn opdrachtgever is daarbij vooral geïnteresseerd in de vraag welke diaconale projecten op een ‘ja’ van jongeren kunnen rekenen. Het onderzoek is uitgevoerd in Duisburg-Meiderich: een stadsgedeelte met veel jongeren, veel sociale problemen en daarom is de behoefte aan liefde, barmhartigheid, genade en gemeenschap groot. Overigens heb ik die laatste vier termen niet zelf bedacht, maar deze zijn in mijn onderzoek naar boven gekomen.

Waar komen jullie toch vandaan?

Afgezien van het feit dat dit onderzoek in Duitsland heeft plaatsgevonden, ben ik ook wat dieper ingedoken in de traditie van mijn opdrachtgever: zij is namelijk als Broedergemeente een afstammeling van de Piëtisten, een bevindelijke stroming die reeds honderden jaren oud is en waarbij de verkondiging van Gods woord de hoogste prioriteit heeft. Nu wilde mijn opdrachtgever niet zomaar een algemene beschrijving van de ontstaansgeschiedenis, maar zij wilde in het bijzonder weten wat deze mensen op diaconaal gebied bereikt hebben.

Mooie jongens, die Piëtisten! 

Wat blijkt? Al vanaf de zeventiende eeuw waren de Piëtisten actief op het gebied van de zorg voor armen en wezen: August Hermann Francke (een prominente Influencer in Piëtistische kringen) zei eens dat het niet uitmaakte of je weeskinderen had, zolang je maar een weeshuis stichtte… Door de eeuwen heen zijn er nog heel wat andere diaconale initiatieven bijgekomen, maar de gemeenschappelijke noemer bij al deze initiatieven is de nuchtere, ingetogen manier waarop zij probeerden om anderen te helpen. Hoewel de Piëtisten niet altijd door omstanders begrepen werden, is hun nalatenschap een voorbeeld van hoe een Christen voor zijn omgeving kan zorgen: zij helpen daar waar de nood het hoogst is en zien dit ook als plicht vanuit het Evangelie…

De vraag van vandaag:

In hoeverre ben jij het met de opvatting van de Piëtisten eens dat “het doen van goede werken” vanuit het Evangelie eerder als plicht dan als optie moet worden gezien?  

To be continued

Het onderzoek blijft echter niet stilstaan bij de gebeurtenissen uit de verre geschiedenis, ook de laatste honderd jaar zijn er interessante ontwikkelingen geweest die de diaconiewetenschap in Duitsland verder in gang hebben gezet. In mijn tweede blog zal ik wat meer ingaan op de ontwikkelingen aan de Duitse kant, evenals het kort bespreken van twee boeken die mij hebben geholpen bij de interpretatie van de resultaten uit het praktijkonderzoek. Bis dahin!

Geplaatst in Geen categorie | Getagged , | Een reactie plaatsen

Bid en werk!

Auteur Marinus Vlot n.a.v. zijn afstudeeronderzoek over factoren die in de praktijk bepalen of christenen tot missionair handelen overgaan.

Hoe krijgen we onszelf en onze broeders en zusters missionair actief? Een uitdaging die bij veel kerken en organisaties maar ook binnen gezinnen en individuen een grote rol speelt. Als duidelijk wordt welke factoren een rol spelen bij het komen tot missionair spreken en handelen zouden we deze vraag effectiever kunnen beantwoorden. Met deze onderzoeksvraag ben ik aan de slag gegaan.

Deel je hart
Stichting Agapè is continu bezig met deze uitdaging en probeert christenen op veel manieren, maar nu zeker ook online, te helpen bij een missionaire levensstijl oftewel discipelschapsvorming. Ik heb onderzoek gedaan naar wat er werkt in de praktijk. Dit omdat Agapè een nieuw online platform met tips & tools voor kleine missionaire handelingen [Deel je hart] gaat lanceren. Wat blijkt? Komen tot missionair spreken en handelen is in eerste instantie een gedragsverandering. Door menselijk naar deze vraag te kijken is er al veel te leren.

Gedrag
Wat zeggen gedragswetenschappers? Om te komen tot een handeling (dat is nieuw gedrag) is het nodig dat de persoon:

  • voldoende gemotiveerd is,
  • de capaciteit(en) bezit,
  • in de gelegenheid gesteld wordt.

Simpel gezegd. Je moet het willen, kunnen en wat hulp krijgen van de omgeving.  Vervolgens duidelijke doelen stellen en zaken – in kleine stapjes – aanleren. En het helpt als je de nieuwe handeling leuk vindt en als deze aansluiten bij je sterke punten.

TIP 1: test deze factoren bij de doelgroep, dat scheelt een hoop frustratie en onnodige energieverspilling.

Missionair gedrag
Is missionair gedrag dan gelijk aan gedrag in algemene zin? Nee, want spirituele factoren – zoals gebed en een diepe overtuiging over het waarom – zijn volgens wetenschappers specifieke factoren bij het komen tot spiritueel handelen.

Wat werkt er? Oftewel: Welke factor is het meest bepalend bij het komen tot missionair spreken en handelen? Zijn dat één of meer algemeen-menselijke factoren of toch een spirituele factor? Dat vroeg ik aan mensen die tot missionair handelen zijn gekomen. De Bijbelse opdracht tot naastenliefde en missie gevoed door gebed zijn de meest bepalende factoren. Aan de algemeen-menselijke factoren moet wel in bepaalde mate voldaan worden, maar het meest bepalend is toch God; Missio Dei!

TIP 2: Verkondig duidelijk waarom er uiting gegeven moet worden aan missie en besteed aandacht aan gebed.

Ga dan heen!
Discipel betekent leerling zijn. En bij leren hoort fouten maken. Niet (voldoende) voldoen aan de Bijbelse opdracht is vaak ook de praktijk. We geven onszelf een onvoldoende. Maar je mag leven in de voldoening van het offer van Jezus Christus. Dé leraar die vraagt om Hem na te volgen en andere tot discipelen te maken.
Dat werkt!

Weet je niet precies hoe? Agapè helpt je graag. Kijk voor meer informatie op https://agape.nl/

Geplaatst in Geen categorie | Getagged , | Een reactie plaatsen

Millennials en verbinding met de kerk

Auteur Wilco van Dorp heeft een blog geschreven n.a.v. zijn afstudeeronderzoek bij Baptistengemeente “De Rank” in Utrecht. In dit onderzoek staan millennials centraal en is gekeken naar de manier waarop zij zich in deze tijd nog verbinden aan een kerk zoals de Baptistengemeente De Rank Utrecht. Wilco heeft zich verdiept in de wereld van de millennial en heeft hen mogen vragen hoe ze zichzelf zien en wat het voor hen betekent om bij De Rank Utrecht te horen.

Gedreven, ongebonden en fear of missing out. Dit zijn eigenschappen die vaak worden toegeschreven aan millennials. Een generatie die geboren is tussen 1980 en 2000 en sterk lijkt beïnvloed door de tijd waarin ze opgroeiden en de manier waarop ze zijn opgevoed. 
Hoe kijken millennials naar de kerk en wat voor invloed heeft de secularisatie van de maatschappij op hen gehad? In het onderzoek ‘Millennials en De Rank Utrecht’ heb ik onderzocht in welke mate millennials actief zijn in hun gemeente en wat hen doet besluiten om zich wel of niet op een vaste basis aan een kerk te verbinden.  
 
BETROKKEN MILLENNIALS 
Je zou zeggen dat millennials er niet zo snel voor kiezen om zich op vaste basis aan een christelijke gemeenschap te committeren. Voor het overgrote deel van de millennials in Nederland is dat ook zo, vooral om dat de meesten helemaal geen link meer hebben met georganiseerde religie. Uit dit onderzoek bleek echter dat dit voor millennials die zich overtuigd christen noemen lang niet altijd zo is. Sterker nog, onder 115 ondervraagde millennials, die betrokken zijn bij de Baptistengemeente De Rank Utrecht, bleek dat zaken als lidmaatschap, vrijwilligerstaken en het bezoeken van een kring meer regel dan uitzondering is. 
 
UNIEKE GENERATIE MET EEN BEHOEFTE AAN GEMEENSCHAP 
Hoewel de deelnemers aan dit onderzoek zich goed realiseren dat ze in vergelijking met hun generatiegenoten op het gebied van geloven een uitzondering zijn, herkennen ze ook veel van de stereotypen beelden die er over millennials bestaan.  
Een zekere vorm van entitlement, keuzestress en de druk om iets van je leven te maken is hen niet onbekend. Daarnaast geven ze aan behoefte te hebben aan (religieuze) gemeenschap maar ook moeite te hebben met de traditionele en rigide vormen van kerkzijn. Voor de deelnemers is de belangrijkste reden om bij een kerk aan te sluiten het in contact te staan met medegelovigen en het samen Jezus navolgen.  
 
KANSEN GENOEG 
Het mag duidelijk zijn dat het lang niet zo slecht gesteld is met de millennial-generatie als soms wordt gedacht. Millennials zijn zeer authentieke (jong)volwassenen die heel bewust in het leven staan en oog hebben voor hun omgeving. Voor de christelijke millennials geldt dat ze zich ook graag aansluiten bij een kerk die gericht is op gemeenschap en navolging. Het is dan wel belangrijk dat het op een no-nonsense manier gebeurt en de kerk een inclusief en open karakter heeft met ruimte om vragen te stellen. Er zijn dus kansen genoeg om de millennials deel te laten zijn van de huidige kerk en op hun eigen manier mee te laten bouwen aan Gods Koninkrijk.  

Wil je meer weten over dit onderzoek? Mail dan naar wilcovandorp@gmail.com 

Geplaatst in Geen categorie | Getagged , | Een reactie plaatsen